ប្រទេស​កម្ពុ​ជាមាន​ប្រពៃណី​ជាង ៧០០​ឆ្នាំ មកហើយ​ក្នុង​ការដាំដុះ​ម្រេច ដែលជា​អត្ថប្រយោជន៍​ពី​ធម្មជាតិ​មិនអាច​រំលង​បាន​។ ម្រេចខ្មៅ (Piper nigrum) គឺជា​រុក្ខជាតិ​វ​ល្លិ៍ ហើយ​ដែលជា​ទូទៅ​គេ​ស​ម្ងួ​ត​ផ្លែ​វា​ដើម្បី​ប្រើប្រាស់​ជា​គ្រឿងទេស និង​គ្រឿង​បន្ថែម​រសជាតិ​។ គេ​បាន​ប្រើប្រាស់​ម្រេច​តាំងពី​សម័យបុរាណ​សម្រាប់​ឱជារ​សរប​ស់វា និង​ធ្វើជា​ឱសថ ហើយ​គឺជា​គ្រឿងទេស​ដែល​បានធ្វើ​ពាណិជ្ជកម្ម​ច្រើន​បំផុត​លើ​ពិភពលោក​។ ប្រទេស​កម្ពុ​ជាមាន​ធាតុអាកាស និង​លក្ខខណ្ឌ​ដី​យ៉ាង​ល្អប្រសើរ​សម្រាប់​ម្រេច ហើយ​ដូច​បាន​រៀប​រាប់​ខាងលើ គឺ​គេ​បាន​ដាំ​ដុះ​តាំងពីដើម​សតវត្ស​ទី​១៣ ជាពិសេស​ក្នុង​កំឡុង​សម័យ​អាណានិគម​បារាំង​ដែល​គេ​បាន​ហៅថា “​ម្រេច​កំពត​” (​ពី​ខេត្តកំពត​) ដោយបាន​បង្កើត​នូវ​កេរ្តិ៍ឈ្មោះ​ល្បី​ពី​រសជាតិ​ពិសេស​របស់​វា​។ ផលិតកម្ម​ជា​អតិ​ផល​ចាប់ផ្តើម​នៅ​ដើម​សតវត្ស​ទី២០ ហើយ​ដែល​ចំណុច​ខ្ពស់បំផុត​នៃ​ផលិតកម្ម និង​ការនាំចេញ​ម្រេច​អាចមាន​រហូតដល់ ៨.០០០តោន ក្នុង​មួយឆ្នាំ​។ តែ​ទោះបីជា​យ៉ាងណាក៏ដោយ ការអនុវត្ត​ផលិតកម្ម​ម្រេច​ទាំងមូល ក្នុងប្រទេស​កម្ពុជា​បាន​ដល់​ចំណុច​បញ្ចប់​ក្នុង​កំឡុង​របប​ខ្មែរក្រហម​។ ផលិតកម្ម​ម្រេច​ទើបតែ​ចាប់ផ្តើម​បង្កើត​ឲ្យ​មាន​ឡើងវិញ​បន្តិច​ម្តងៗ បន្ទាប់ពី​ទស្សវត្ស​ឆ្នាំ១៩៩០​។​​ បច្ចុប្បន្ន វិស័យ​ម្រេច​មាន​សក្តានុពល​សម្រាប់​បង្កើន​ការនាំចេញ និង​តម្លៃបន្ថែម​។

ក្រុមហ៊ុន Microsoft កាលពីថ្ងៃពុធ បាននិយាយថា ខ្លួននឹងបញ្ឈប់បុគ្គលិកចំនួន ១០,០០០នាក់ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានខែខាងមុខនេះ ដោយសារតែការធ្លាក់ចុះនៃសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក ដែលបន្តប៉ះពាល់ដល់ក្រុមហ៊ុន។ នេះបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Bangkok Post។ តាមប្រភពដដែល ការកាត់បន្ថយការងារនេះ នឹងប៉ះពាល់ដល់បុគ្គលិកតិចជាង ៥% ហើយការកាត់បន្ថយនេះគឺឆ្លើយតបទៅនឹងលក្ខខណ្ឌម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច និងការផ្លាស់ប្ដូរអាទិភាពអតិថិជន។ ទោះជាយ៉ាងណាក្ដី ការកាត់បន្ថយនេះមិនមែនមានតែក្រុមហ៊ុន Microsoft នោះទេ ពោលគឺមានក្រុមហ៊ុន Facebook Amazon និង Twitter ផងដែរ។ គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្នក្រុមហ៊ុន Microsoft មានបុគ្គលិកចំនួន ២២១,០០០ នាក់នៅទូទាំងពិភពលោក

យោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ ក្រសួងព័ត៌មាន បានឱ្យដឹងថា ក្រុមហ៊ុន រ៉ូយ៉ាល់គ្រុប កោះរ៉ុង ឌីវេឡបមេន ខេមភីនី ដែលជាក្រុមហ៊ុនបុត្រសម្ព័ន្ធរបស់ក្រុមហ៊ុន រ៉ូយ៉ាល់ គ្រុប នឹងចាប់ផ្តើមការដ្ឋានសាងសង់អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិនៅលើកោះរ៉ុង ខេត្តព្រះសីហុន ដោយចំណាយពេលសាងសង់៥ឆ្នាំ។ រដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរណ៍ស៊ីវិលកម្ពុជា និងក្រុមហ៊ុន បានចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សារណៈនៃកិច្ចព្រមព្រៀង និងអនុម័តប្លង់មេសាងសង់អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិកោះរ៉ុង នៅថ្ងៃទី១៨ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៣ ក្រោមវត្តមានរបស់ ឯកឧត្តម ម៉ៅ ហាវណ្ណាល់ រដ្ឋមន្រ្តីទទួលបន្ទុករដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរណ៍ស៊ីវិលកម្ពុជា និង អ្នកឧកញ៉ា គិត ម៉េង ប្រធានក្រុមហ៊ុន រ៉ូយ៉ាល់ គ្រុប កោះរ៉ុង

ក្រុមហ៊ុនរបស់មហាសេដ្ឋីលេខ១ ឥណ្ឌា មានបំណងវិនិយោគទៅលើគម្រោងថាមពលកកើតឡើងវិញនៅកម្ពុជា។ គោលបំណងនេះ ត្រូវបានបង្ហាញនៅក្នុងជំនួបសម្តែងការគួរសម និងពិភាក្សាការងារ រវាងឯកឧត្តមបណ្ឌិត ទី នរិន្ទ រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងរ៉ែនិងថាមពល និងលោក Sanjay Anand នាយកប្រតិបិត្ត Adani Global រួមជាមួយសមាជិកក្រុមរបស់ក្រុមហ៊ុន Adani Global ប្រទេសឥណ្ឌា។ នៅក្នុងជំនួបពិភាក្សានេះ លោក Sanjay Anand បានសិក្សាស្វែងយល់អំពីវឌ្ឍនភាពនៃការអភិវឌ្ឍវិស័យថាមពល និងការអភិវឌ្ឍវិស័យរ៉ែនៅកម្ពុជា ក៏ដូចជាលក្ខខណ្ឌក្នុងការវិនិយោគវិស័យទាំងពីរ។ ភាគីទាំងពីរបានជជែកពិភាក្សាអំពីសក្តានុពល និងឱកាសដើម្បីពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ព្រមទាំងបានយល់ដឹងអំពីផែនការមេអភិវឌ្ឍន៍ថាមពល២០២២-២០៤០ ។ ជាមួយគ្នានេះដែរ ក្រុមហ៊ុនក៏មានបំណងចង់វិនិយោគទៅលើគម្រោងថាមពលកកើតឡើងវិញ។ សូមជម្រាបថា

យោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ក្រសួង ព័ត៌មាន បានឱ្យដឹងថា ក្រសួងឧស្សាហកម្ម បច្ចេកវិទ្យា វិទ្យាសាស្ត្រ និងនវានុវត្តន៍ បានចុះបញ្ជីរោងចក្រថ្មីចំនួន ១៨៦ ក្នុងឆ្នាំ ២០២២ ដែលនាំឱ្យចំនួនរោងចក្រនៅកម្ពុជាកើនដល់ ១,៩៨២ រោងចក្រ។ ជាមួយ​គ្នានេះដែរ រោងចក្រចំនួន ១,៩៨២ មានតម្លៃវិនិយោគសរុប ១៦,៦៩០ លានដុល្លារអាមេរិក កើនឡើងពី ១៣,៨១១ លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ២០២១ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍របស់ក្រសួង។ ប្រភពដដែលបានបន្ថែមថា ក្នុងឆ្នាំ២០២២ រោងចក្រចំនួន ៨៣ត្រូវបានបិទ ពោលគឺធ្លាក់ចុះពី ១៤៣ឆ្នាំមុន។ លោក ហេង សុខឃាង រដ្ឋលេខាធិការ

យោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ ក្រសួងពត៌មាន បានឱ្យដឹងថា កម្ពុជា-ម៉ាល់ឌីវ ជំរុញឱ្យមានជើងហោះហើរត្រង់រវាងគ្នា ដើម្បីពង្រីកទំហំពាណិជ្ជកម្ម និងចំនួនភ្ញៀវទេសចរបន្ថែម ខណៈវិស័យទេសចរណ៍គឺជាប្រភពចំណូលសំខាន់ក្នុង GDP សរុបរបស់ប្រទេសនេះ ប្រមាណ២៨ភាគរយ ហើយពន្ធទាក់ទងនឹងវិស័យទេសចរណ៍ និងការនាំចេញនាំចូលមានប្រមាណ៩០ ភាគរយ នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (ផសស)។ ក្នុងឱកាសអញ្ជើញទស្សនកិច្ចផ្លូវការរបស់សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រី នៃកម្ពុជាទៅកាន់ប្រទេសម៉ាល់ឌីវ នាថ្ងៃទី១៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៣នេះ ឯកឧត្តម ថោង ខុន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងទេសចរណ៍ បានបញ្ជាក់ថា កម្ពុជា-ម៉ាល់ឌីវ ប្ដេជ្ញាពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ វិស័យទេសចរណ៍ ដោយផ្ដើមចេញពីកិច្ចការ ៦ចំណុច

“ស្តេចមាន់ជើងធំ” គឺជាពូជមាន់ដែលមានជើងធំនិងក្រាស់ដូចឥដ្ឋ និងមានតម្លៃថ្លៃខ្លាំងនៅក្នុងប្រទេសវៀតណាម។ ស្តេចមាន់ជើងធំ នេះ មានឈ្មោះជាភាសាវៀតណាមថា ដុងតាវ (Dong Tao) ដោយឈ្មោះនេះ គឺដាក់តាមកន្លែងដែលគេបង្កាត់ពូជគឺស្រុក​ដុងតាវ ភាគខាងជើងនៃប្រទេសវៀតណាម។ លោក Le Van Hien ម្ចាស់កសិដ្ឋានចិញ្ចឹម “ស្ដេចមាន់ជើងធំ”​ មួយនៅជិតទីក្រុងហាណូយ បានឱ្យដឹងថា មាន់នេះត្រូវបានគេចាត់ទុកជាអាហារដ៏ឆ្ងាញ់ពិសារ ហើយពិសេសពេញនិយមខ្លាំងមែនទែនសម្រាប់សេដ្ឋីទ្រព្យស្តុកក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីវៀតណាម ដែលហៅថា តេត។ ជាមួយគ្នានេះដែរ ស្ដេចមាន់ជើងធំ​ ដែលមានទំងន់ ៤គីឡូ មានតម្លៃប្រហែល ១៥០ដុល្លារក្នុងមួយក្បាល តែចំពោះមាន់ដែលល្អបំផុត អាចមានតម្លៃដល់ទៅ ២០០០ដុល្លារក្នុងមួយក្បាលឯណោះ ហើយមាន់ខ្លះទៀត

ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា (CDC) នាថ្ងៃទី១៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៣នេះ បានសម្រេចអនុម័តគម្រោងវិនិយោគថ្មីចំនួន ២ ដែលមានទុនវិនិយោគសរុបចំនួន ២០លានដុល្លារ និងបង្កើតការងាររាប់ពាន់កន្លែង។ តាមសំណើសុំវិនិយោគរបស់ក្រុមហ៊ុន គណៈកម្មាធិការតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេសកម្ពុជានៃក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា បានសម្រេចចេញវិញ្ញាបនបត្រចុះបញ្ជីជាគម្រោងវិនិយោគ ជូនដល់ក្រុមហ៊ុនដូចខាងក្រោម៖ ១- “TECHNOMATE (CAMBODIA) TECHNOLOGY CO., LTD.” គម្រោងបង្កើតរោងចក្រផលិតអំពូលភ្លើងចល័ត អំពូលភ្លើងសូឡា សម្ភារៈប្លាស្ទិក និងសម្ភារៈបរិក្ខារជួសជុល (ដែកស្វាន វីស…) ដែលមានទីតាំងវិនិយោគស្ថិតនៅក្នុងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចពិសេស ស្វាយរៀង ហ្គីហ្គា រីសស៍, ខេត្តស្វាយរៀង, ក្នុងទុនវិនិយោគចំនួន ១០លានដុល្លារអាម៉េរិក និងអាចបង្កើតការងារបានចំនួនប្រមាណ