ការរាតត្បាតរបស់វីរុស Covid-19 កំពុងជំរុញឲ្យមានកំណើនកំណត់ត្រានៅក្រុមហ៊ុន Amazon, Walmart និង Target និងពង្រឹងការគ្រប់គ្រងរបស់ពួកគេលើវិស័យលក់រាយរបស់អាមេរិកសម្រាប់ឆ្នាំខាងមុខ។ ខណៈមនុស្សប្រមាណ ២៣ លាននាក់បានឆ្លងវីរុស Covid-19 ដែលកំពុងរាតត្បាតពាសពេញពិភពលោក និងអាជីវកម្មរាប់ពាន់កន្លែងបានបិទទ្វារ។ កំពូលអ្នកលក់រាយទាំង ៣ បានរាយកាណ៍ពីការលក់យ៉ាងខ្លាំងក្លានៅត្រីមាសទី២ ដោយការលក់ឌីជីថលរបស់ក្រុមហ៊ុន Walmart បានកើនឡើងជិតទ្វេដងបើប្រៀបធៀបទៅនឹងឆ្នាំមុន ខណៈក្រុមហ៊ុន Target កើនឡើងជិត ៣ដង។ ជាមួយគ្នានេះការលក់នៅក្នុងហាងតែមួយរបស់ Walmart បានកើនឡើង ៩% និងការលក់របស់ Target កើនឡើង ១០.៩% ចំណែកការលក់សរុបរបស់ក្រុមហ៊ុន Amazon

ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) បានសន្យាផ្តល់ប្រាក់កម្ចីទ្វេដងដល់ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ីនៅក្នុងឆ្នាំនេះ ដើម្បីជួយសម្រួលដល់ការស្តារឡើងវិញនៃសេដ្ឋកិច្ចនៅក្នុងប្រទេសនេះ ដែលជាប្រទេសមួយក្នុងចំណោមអតិថិជនធំៗបំផុតរបស់ខ្លួន។ នាយកប្រចាំប្រទេសរបស់ ADB លោក Winfried F. Wicklein បាននិយាយថា ជាធម្មតាធនាគារបានផ្តល់ប្រាក់ចំនួន ១ ពាន់លានដុល្លារទៅ ២ ពាន់លានដុល្លារជារៀងរាល់ឆ្នាំសម្រាប់ឥណ្ឌូនេស៊ី ដែលភាគច្រើននៅក្នុងគម្រោងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ជាពិសេសទាក់ទងនឹងវិស័យថាមពល។ លោកបាននិយាយនៅក្នុងសិក្ខាសាលាមួយដែលរៀបចំឡើងដោយក្រុមហ៊ុនថាមពលភូគព្ភសាស្ត្រគ្រប់គ្រងដោយរដ្ឋ PT Geo Dipa Energi និងទីភ្នាក់ងារធានាហិរញ្ញប្បទានហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ PT Penjaminan Infrastruktur របស់ឥណ្ឌូនេស៊ីថា ទោះជាយ៉ាងណាក្តីនៅក្នុងការប្រឈមមុខជាមួយនឹងជំងឺ Covid-19 ADB កំពុងបង្កើនការគាំទ្រហើយនឹងកើនឡើងទ្វេដងនៅក្នុងឆ្នាំនេះ។ លោកក៏បានអំពាវនាវឱ្យរដ្ឋាភិបាលឥណ្ឌូនេស៊ី

ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Singapore Airlines បានចំណាយថវិកា ៤.៤ ពាន់លានសិង្ហបុរី (ជាង ៣.២ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក) ក្នុងរយៈពេល ២ ខែចុងក្រោយនេះដោយសារជំងឺរាតត្បាត Covid-19 ដែលបានបង្ខំឲ្យរដ្ឋាភិបាលបិទព្រំដែន ដើម្បីទប់ស្កាត់ការរីករាលដាលនៃជំងឺនេះ។ Singapore Airlines បាននិយាយថា ចាប់តាំងពីពាក់កណ្តាលខែមិថុនា មកក្រុមហ៊ុនបានចំណាយប្រាក់ចំនួន ១.១ ពាន់លានសិង្ហបុរី ទៅលើប្រតិបត្តិការទូទាត់ការទិញឥវ៉ាន់ ប្រេងឥន្ធនៈ និងការប្រគល់សំបុត្រត្រឡប់មកវិញ បន្ទាប់ពីការលុបចោលជើងហោះហើរក្នុងការត្រួតពិនិត្យតព្រំដែន និងការរឹតបន្តឹងការធ្វើដំណើរ។ ចំណែកឯទឹកប្រាក់ចំនួន ២ ពាន់លានសិង្ហបុរីទៀត ត្រូវបានប្រើដើម្បីសងប្រាក់កម្ចីស្ពានខណៈដែល ២.២ ពាន់លានសិង្ហបុរីត្រូវបានប្រើប្រាស់ចំពោះការទិញយន្តហោះ។ នៅក្នុងខែមិថុនា

ក្រុមហ៊ុន Samsung បានច្រានចោលរបាយការណ៍ដែលថា ខ្លួនគ្រោងនឹងផ្លាស់ប្ដូរផ្នែកនៃការផលិតស្មាតហ្វូនរបស់ខ្លួននៅក្នុងប្រទេសវៀតណាមទៅប្រទេសឥណ្ឌា ដោយនិយាយថា វៀតណាមនឹងបន្តធ្វើជាមូលដ្ឋានផលិត​កម្មដ៏សំខាន់របស់ក្រុមហ៊ុននេះ។ នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយ ក្រុមហ៊ុន Samsung បាននិយាយថា រោងចក្រផលិតស្មាតហ្វូនរបស់ខ្លួននៅខេត្តភាគខាងជើងនៃខេត្ត Bac Ninh និង Thai Nguyen កំពុងដំណើរការដូចធម្មតា។ យ៉ាងណាមិញប្រទេសវៀតណាមនឹងក្លាយជាមូលដ្ឋានផលិតកម្មដ៏សំខាន់របស់ Samsung នៅលើពិភពលោក ដោយសេចក្ដីរាយការណ៍ស្ដីពីការផ្លាស់ប្ដូរទៅឥណ្ឌា គឺមិនមានមូលដ្ឋានច្បាស់លាស់នោះទេ។ សេចក្ដីថ្លែងការណ៍របស់ Samsung បានធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីសារព័ត៌មានសេដ្ឋកិច្ចឥណ្ឌានៅថ្ងៃទី១៧ ខែសីហា បានរាយការណ៍ថា ក្រុមហ៊ុន Samsung អាចផ្លាស់ប្តូរផ្នែកសំខាន់នៃការផលិតស្មាតហ្វូនរបស់ខ្លួនទៅកាន់ប្រទេសឥណ្ឌាពីប្រទេសវៀតណាមនិងប្រទេសដទៃទៀត។ របាយការណ៍នោះបាននិយាយថា ក្រុមហ៊ុនកូរ៉េខាងត្បូងបានបញ្ជូនការប៉ាន់ស្មាននៃការផលិតស្មាតហ្វូនដែលមានតម្លៃជាង ៤០ ពាន់លានដុល្លារក្នុងរយៈពេល

ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ននេះតម្លៃកៅស៊ូនាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារអន្ដរជាតិមានការកើនឡើង និងមានទីផ្សារល្អ បន្ទាប់ពីមានភាពស្ងប់ស្ងាត់មួយរយៈ ដោយសារការផ្ទុះឡើងនៃជំងឺកូវីដ-១៩ នៅជុំវិញពិភពលោក​ នេះបើយោងតាមការអះអាងរបស់មន្រ្តីជំនាញក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខប្រម៉ាញ់ និងនេសាទ។ ឯកឧត្តម ប៉ុល សុផា ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានកៅស៊ូនៃក្រសួងកសិកម្មរុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ មានប្រសាសន៍ថា នៅដើមខែសីហា និងចុងខែកញ្ញាឆ្នាំ២០២០ ខាងមុខនេះ តម្លៃកៅស៊ូនឹងមានការកើនឡើងបន្ដិចវិញពោលគឺ អាចមានតម្លៃពី ១៣០០ដុល្លារ ទៅ ១៤០០ដុល្លារអាមេរិក ក្នុង ១តោន។ ឯកឧត្តមបញ្ជាក់ថា ការកើនឡើងនូវតម្លៃកៅស៊ូនេះ គឺដោយសារតែទីផ្សារអន្តរជាតិមានកំណើនតម្រូវការ ខណៈដែលការនាំចេញកៅស៊ូទៅទីផ្សារអន្ដរជាតិរួមមានប្រទេស វៀតណាម ម៉ាឡេស៊ី សិង្ហបុរី និងសហគមន៍អឺរ៉ុបជាដើម គឺមិនមានការកកស្ទះដូចមុននោះទេ។ ដោយក្នុងឆ្នាំ២០២០នេះ

ប្រទេសជប៉ុន នឹងជួយសាងសង់ផ្លូវធំៗដល់ប្រទេសកម្ពុជា រួមទាំងច្រករបៀងសេដ្ឋកិច្ចដែលភ្ជាប់ជាមួយប្រទេសថៃ និងវៀតណាម នេះបើយោងតាមប្រសាសន៍របស់លោក Motegi Toshimitsu រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការបរទេសជប៉ុន។ នៅក្នុងជំនួបរវាងសម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះជាណាកច្រកម្ពុជាជាមួយលោក Motegi Toshimitsu រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងការបរទេសជប៉ុនកាលពីថ្ងៃទី ២២ ខែសីហា លោក Motegi បាននិយាយថា ប្រទេសជប៉ុននឹងបន្តគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចរបស់ប្រទេសកម្ពុជា។ លើសពីនេះទៅទៀត ចំពោះប្រទេសកម្ពុជា ជប៉ុនកំពុងចូលរួមចំណែកតាមរយៈការផ្តល់សម្ភារៈពេទ្យ (អាវពេទ្យសម្រាប់ការពារ និងស្រោមដៃជាដើម) នៅខែកុម្ភៈកន្លងមកនេះ និងការផ្តល់បរិក្ខារវេជ្ជសាស្រ្ត និងកែលម្អមន្ទីរពេទ្យបង្អែកខេត្តសៀមរាប ក្នុងទឹកប្រាក់ប្រមាណ ៤,២០០ លានយ៉េនព្រមទាំងជំនួយបច្ចេកទេស និងសម្ភារៈផ្សេងៗក្នុងទឹកប្រាក់ប្រមាណ ១

ខណៈប្រទេសចិននាពេលបច្ចុប្បន្ននេះកំពុងចាប់អារម្មណ៍ខ្លាំងលើផលិតផលកសិកម្មរបស់កម្ពុជា កម្ពុជារំពឹងថានឹងនាំផ្លែមៀនប៉ៃលិនទៅកាន់ទីផ្សារប្រទេសចិននៅដើមឆ្នាំ២០២២ ។ នេះបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់ក្រសួងព័ត៌មានកាលពីថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២០ កន្លងទៅនេះ។ ឯកឧត្តម ងិន ឆាយ ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាល ទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានកសិកម្ម មានប្រសាសន៍ថា កម្ពុជាបាននិងកំពុងចរចាជាមួយភាគីចិន ទាំងការងារបច្ចេកទេស និងលក្ខខណ្ឌតម្រូវភូតគាមអនាម័យ ដើម្បីបំពេញឱ្យខាងតែបាននូវលក្ខខណ្ឌចាំបាច់សម្រាប់ការនាំចេញ។ ឯកឧត្តមបន្តថា នៅដើមឆ្នាំ២០២១ កម្ពុជានឹងនាំចេញផ្លែស្វាយ ទៅកាន់ទីផ្សារចិន ខណៈនៅដើមឆ្នាំ២០២២ នឹងនាំចេញផ្លែមៀនប៉ៃលិនទៅកាន់ចិនផងដែរ ។ ដោយបច្ចុប្បន្នកម្ពុជាកំពុងរៀបចំមុខទំនិញទាំងនេះ ដាក់ទៅឲ្យភាគីចិន ដើម្បីត្រួតពិនិត្យមើលលក្ខណ:បច្ចេកទេសនៃការនាំចេញ។ សូមជម្រាបផងដែរថា តាមរបាយការណ៍ពីរដ្ឋបាលខេត្តប៉ៃលិនបានឲ្យដឹងថា បច្ចុប្បន្នខេត្តប៉ៃលិនមានដំណាំ ០៤ប្រភេទ ដែលកំពុងមានសក្តានុពលខ្ពស់ ក្នុងការដាំដុះនិងនាំចេញរួមមាន មៀនប៉ៃលិន

ទីភ្នាក់ងារមួយរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិបានប៉ាន់ប្រមាណថា ទេសចរណ៍អន្តរជាតិ ពីខែមករាដល់ខែឧសភា បានធ្លាក់ចុះចំនួន ៣០០ លាននាក់ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ ដោយសារការរឹតបន្តឹងការធ្វើដំណើរដែលបានដាក់ចេញដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងការរីករាលដាលនៃវីរុស Covid-19 ហើយការធ្លាក់ចុះនេះបណ្តាលឱ្យឧស្សាហកម្មទេសចរណ៍ខាតបង់ទឹកប្រាក់ចំនួន ៣២០ ពាន់លានដុល្លារ។ អង្គការទេសចរណ៍ពិភពលោករបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN World Tourism Organization) បាននិយាយផងដែរថា ការខាតបង់នេះគឺជាការខាតបង់លើកទី៣ បន្ទាប់ពីការខាតបង់ដែលបណ្ដាលមកពីវិបត្តិហិរញ្ញវត្ថុពិភពលោកឆ្នាំ២០០៩។ ខណៈទីភ្នាក់ងារបានឲ្យបង្ហាញថា គិតត្រឹមថ្ងៃទី១៩ ខែកក្កដា ៥៣% នៃប្រទេស និងដែនដីចំនួន ២១៧ លើពិភពលោកមិនទាន់ទទួលយកភ្ញៀវ​ទេសចរមកពីបរទេសនៅឡើយទេ។ យ៉ាងណាមិញទីភ្នាក់ងារនេះកំពុងអំពាវនាវឲ្យបណ្ដាប្រទេស និងដែនដីចាប់ផ្តើមដំណើរទេសចរណ៍ឡើងវិញជាបន្ទាន់ ដោយមានពិធីសារដើម្បីការពារការឆ្លងវីរុស ដោយអះអាងថាការធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំងនៅក្នុងទេសចរណ៍អន្តរជាតិ ធ្វើឱ្យជីវភាពរស់នៅរាប់លាននាក់ប្រឈមនឹងហានិភ័យ៕ អត្ថបទ៖ លីនី