រមណីយដ្ឋានទេសចរណ៍ធម្មជាតិ​ «ទឹកធ្លាក់ស្រែអំពិល» ដែលបានបង្អួតសម្រស់គួរឱ្យចាប់ចិត្តកំពុងមានការទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរមកកម្សាន្តឥតដាច់ ដោយនៅតំបន់នោះមានទេសភាពស្រស់ស្អាត ខ្យល់អាកាសល្អបរិសុទ្ធ ទឹកហូរកាត់ថ្មសណ្ដោងគ្នាឥតដាច់ហ៊ុមព័ទ្ធដោយរុក្ខជាតិបៃតងនារដូវវស្សា ពិសេសអាចងូតទឹកលេងកម្សាន្តយ៉ាងសប្បាយទៀតផង។ លោក ម៉ឹង វិសាលសុខ មេឃុំក្ដុលសែនជ័យ ស្រុកទឹកផុស ខេត្តកំពង់ឆ្នាំងបានឱ្យដឹងថា ទឹកធ្លាក់ស្រែអំពិលនេះ គឺជារមណីយដ្ឋានធម្មជាតិព្រៃភ្នំមានទឹកជ្រោះហូរធ្លាក់ពីលើកំពូលភ្នំឪរ៉ាល់ និងមានផ្ទាំងថ្មជ្រលងជ្រោះទឹកហូរពីលើភ្នំឥតដាច់ មានកន្លែងងូតទឹកលេងកម្សាន្តជាច្រើនអមដោយកញ្ចុសសំរាប់អង្គុយលេងនៅតាមមាត់ជ្រោះប្រមាណ ៣០ កន្លែង និងស្ពាន ៣ កន្លែងសម្រាប់ទទួលភ្ញៀវក្នុងស្រុកមកលេងកម្សាន្តរៀងរាល់ថ្ងៃសៅរ៍ និងថ្ងៃអាទិត្យ ប្រមាណពី ២០០០ នាក់ឡើងទៅ។ លោកបានឱ្យដឹងទៀតថា រមណីយដ្ឋានទឹកធ្លាក់ស្រែអំពិលនេះមានផ្លូវអាចឱ្យរថយន្ដចូលទៅដល់ទឹកធ្លាក់តែម្ដង។ លោកបន្តថា « ភ្ញៀវទេសចរទៅលេងច្រើនក្នុងមួយថ្ងៃៗចាប់ពី ២០០០ នាក់ឡើង ហើយរថយន្តរាប់រយគ្រឿងហើយយើងក៏មិននឹកស្មានថា

ថៃ៖ អង្គការឱសថរដ្ឋាភិបាល (GPO) បានចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់ជាមួយក្រុមហ៊ុនដ៏ធំភីធីធី (PTT) ដើម្បីសាងសង់រោងចក្រដែលអាចផលិតថ្នាំមហារីកគ្រប់ប្រភេទ ដូច្នេះជនជាតិថៃដែលមានជំងឺនេះ នឹងមានលទ្ធភាពទទួលបានការព្យាបាលដោយថ្នាំក្នុងតម្លៃទាបជាងពាក់កណ្តាល។ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសុខាភិបាលលោក Anutin Charnvirakul បាននិយាយថាជំងឺមហារីកគឺ ជាជំងឺរ៉ាំរ៉ៃមួយក្នុងចំណោមជំងឺរ៉ាំរ៉ៃធំៗ នៅក្នុងប្រទេសថៃ និងជាបុព្វហេតុចំបងនៃការស្លាប់ក្នុងរយៈពេលជាងពីរទសវត្សរ៍កន្លងមកនេះ។ ប្រជាជនថៃជាង ៨ ម៉ឺននាក់បានស្លាប់ ដោយសារជំងឺមហារីកជារៀងរាល់ឆ្នាំ ហើយការព្យាបាលជំងឺនេះគឺខ្ពស់ខ្លាំងណាស់។ យ៉ាងណាមិញយោងតាមការចុះផ្សាយពីសារព័ត៌មាន nationthailand ការសាងសង់រោចក្រផលិតថ្នាំមហារីកក្នុងស្រុកនេះ នឹងកាត់បន្ថយតម្លៃជាង ៥០% ហើយក៏នឹងកាត់បន្ថយបន្ទុកនៃការនាំចូលឱសថដែលមានតម្លៃជាង ២១ ពាន់លានបាតក្នុងមួយឆ្នាំផងដែរ។ លោកវេជ្ជបណ្ឌិត Witoon Danwiboon អគ្គនាយក GPO បានមានប្រសាសន៍ថា

មនុស្សគ្រប់គ្នាតែងគិតថាអ្នកមានទ្រព្យសម្បត្តិស្ដុកស្ដមអាចទិញរបស់របរគ្រប់យ៉ាង និងអ្វីៗដែលពួកគេចង់បាន ប៉ុន្តែការពិតជាក់ស្ដែងមិនដូចនេះទេ នៅពេលឈានដល់កម្រិតមានកាន់តែខ្លាំង ពួកគេកាន់តែសន្សំសំចៃ ពោលគឺមិនចំណាយប្រាក់ខ្ជះខ្ជាយ និងអត់ប្រយោជន៍នោះទេ ដូច្នេះហើយទើបមានទស្សនៈមួយចំនួនតែងលើកឡើងថា អ្នកមានកាន់តែមាន អ្នកក្រនៅតែក្រ ព្រោះអ្នកមានមិនដែលខ្ជះខ្ជាយលុយរបស់ពួកគេលើរឿងទាំង​នេះទេ៖ ១.ទិញរបស់របរតាមចិត្តនឹកឃើញ៖ ប្រាកដណាស់វាពិតជាពិបាកហាមឃាត់ចិត្តខ្លួនឯងនៅពេលដែលឃើញរបស់របរស្អាតៗ ហើយប្លែកទាក់ភ្នែកយើង ប៉ុន្តែការទិញតាមតែចិត្ត​នឹកឃើញនេះ គឺជារឿងដែលអ្នកនឹងមិនដែលឃើញអ្នកមានធ្វើ។ ជាក់ស្ដែងកំពូលវិនិយោគិន Warren Buffet ធ្លាប់បានប្រាប់ Forbes ថា៖ « ប្រសិនបើអ្នកទិញរបស់របរដែលអ្នកមិនត្រូវការ ក្នុងពេលឆាប់ៗអ្នកនឹងត្រូវលក់របស់ដែលអ្នកត្រូវការ »។ ២.កេរ្តិ៍មរតកដល់កូនៗ៖​ យើងតែងគិតថានៅពេលក្លាយជាសេដ្ឋីមានលុយច្រើន នឹងត្រៀមទុកជាកេរ្តិ៍ចែកដល់កូនៗ និងចៅៗ ឲ្យរស់នៅសំបូរសប្បាយមិនបាច់នឿយហត់ដូចយើងពីមុន។ ប៉ុន្តែសម្រាប់មហាសេដ្ឋីដែលបង្កើតដោយខ្លួនឯងភាគច្រើននៅលើពិភពលោក មរតកដែលពួកគេចែកដល់កូនគឺមិនមែនជាលុយទេ។ ស្ថាបនិក

ប្រទេសកេនយ៉ា គ្រោងនឹងចំណាយទឹកប្រាក់ ១០ ពាន់លានកេនយ៉ា (ប្រហែល ៩២ លានដុល្លារសហរដ្ឋ) ដើម្បីធានាឥណទានដល់សហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យមដើម្បីជំរុញការងើបឡើងវិញនៃសេដ្ឋកិច្ចក្រោយមានការរីករាលដាលនៃជំងឺ Covid-19 ។ លោក Albert Mwenda អគ្គនាយកស្តីទីកិច្ចការសារពើពន្ធ និងកិច្ចការសេដ្ឋកិច្ចរតនាគារជាតិកេនយ៉ាបាននិយាយថា រដ្ឋាភិបាលកំពុងផ្តល់អាទិភាពសម្របសម្រួលដល់ក្រុមហ៊ុនតូចៗ ដោយសារតែការចូលរួមចំណែកដ៏សំខាន់របស់ពួកគេ ចំពោះផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប (GDP) ។ លោក Mwenda បានបន្តថា « គោលបំណងនៃការធានា គឺដើម្បីជួយសម្រួលដល់ការទទួលបានឥណទាន ដែលមានតំលៃសមរម្យចំពោះ MSMEs តាមរយៈការកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃប្រាក់កម្ចីរបស់ពួកគេ »។ យោងតាមរតនាគារជាតិកេនយ៉ាបានឱ្យដឹងថា គម្រោងឥណទានបានទទួលការយល់ព្រមពីគណៈរដ្ឋមន្រ្តីនៅដើមខែនេះ ហើយនឹងត្រូវបានផ្តល់មូលនិធិតាមរយៈធនធានសាធារណៈ។

គម្រោងស្ថាបនាផ្លូវទាំង ៣៨ ខ្សែនៅក្រុងសៀមរាបនឹងក្លាយជាសមិទ្ធផលថ្មីក្នុងការទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរមកលេងកម្សាន្តនៅខេត្តទេសចរណ៍វប្បធម៌ដ៏ធំនេះកាន់តែច្រើន ដោយសារមានផ្លូវស្អាតងាយស្រួលក្នុងការធ្វើដំណើរ និងមិនប្រឈមការកកស្ទះ។ គណៈកម្មការអន្តរក្រសួងកំពុងញាប់ដៃញាប់ជើងសិក្សាស្រាវជ្រាវ និងដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមដែលនៅសេសសល់ឲ្យរួចរាល់ ដើម្បីត្រៀមបើកការដ្ឋានស្ថាបនាផ្លូវទាំង ៣៨ ខ្សែនៅក្នុងក្រុងសៀមរាមនាខែវិច្ឆិកា ខាងមុខនេះដើម្បីត្រៀមទទួលភ្ញៀវទេសចរក្រោយវិបត្តិនៃជំងឺកូវីដ-១៩។ សម្តេចពិជ័យសេនា ទៀ បាញ់ ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិបានថ្លែងថា ក្រោយពេលផ្លូវថ្នល់ចំនួន ៣៨ ខ្សែបានស្ថាបនារួចរាល់ជាស្ថាពរ និងក្រោយពេលវិបត្តិនៃជំងឺកូវីដ-១៩ បានបញ្ចប់ រំពឹងថា នឹងមានភ្ញៀវទេសចរជាតិ និងអន្តរជាតិកាន់តែច្រើនកុះករ មកទស្សនាកម្សាន្តនៅខេត្តសៀមរាប ដែលជាខេត្តមួយមានសក្តានុពលខ្លាំងលើវិស័យទេសចរណ៍។ សម្តេចបន្តថា ដោយសារខេត្តសៀមរាបក៏ជាប៉ូលទេសចរណ៍មួយដ៏សំខាន់ ដូច្នេះការរៀបចំស្ថាបនាផ្លូវថ្នល់ឲ្យមានភាពល្អប្រសើរ ដើម្បីលើកកម្ពស់សេដ្ឋកិច្ចគ្រប់វិស័យទាំងអស់ និងជាការគិតគូរដ៏ច្បាស់លាស់របស់ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ សម្តេច​បានបញ្ជាក់ថា​ កិច្ចការហ្នឹងច្បាស់លាស់ហើយយើងឃើញថា បានដកពិសោធន៍នៅខេត្តព្រះសីហនុ ឥឡូវខេត្តព្រះសីហនុប្រែមុខមាត់មួយយ៉ាងសំខាន់

ប្រធានាធិបតីឥណ្ឌូនេស៊ីលោក Joko Widodo នៅថ្ងៃទី២៣ ខែកញ្ញា បានប្រកាសផែនការអភិវឌ្ឍន៍តំបន់កសិកម្មដ៏ធំមួយនៅទូទាំងប្រជុំកោះ ដើម្បីបន្ធូរបន្ថយការពឹងផ្អែករបស់ប្រទេសលើម្ហូបអាហារដែលនាំចូល។ យោងតាមផែនការតំបន់ឧស្សាហកម្មនឹងពង្រីកដល់ទៅជិត ៨០០,០០០ ហិកតា ដែលធំជាង ១០ ដងនៃទំហំប្រទេសសឹង្ហបុរី ដែលជាប្រទេសជិតខាង ដើម្បីដាំដំណាំដំឡូងមី និងពោត សម្រាប់ប្រទេសដែលមានប្រជាជនច្រើនជាងគេទីបួននៅលើពិភពលោកនេះ។ ប្រធានាធិបតីឥណ្ឌូនេស៊ីបានមានប្រសាសន៍ថា គម្រោងនេះនឹងប្រមើលមើលវិបត្តិស្បៀងអាហារពិភពលោក ដោយសារជំងឺរាត​ត្បាតរ៉ាំរ៉ៃ Covid-19។ លើសពីនេះកាត់បន្ថយការផ្លាស់ប្ដូរអាកាសធាតុក៏ដូចជា ទប់ស្កាត់ការពឹងផ្អែករបស់ប្រទេសលើម្ហូបអាហារដែលនាំចូល។ គួរឲ្យដឹងផងដែរថា ដំណាក់កាលដំបូងបានចាប់ផ្ដើមរួចមកហើយនៅភាគខាងជើងកោះ Sumatra ក៏ដូចជាតំបន់កណ្តាល Kalimantan នៅលើកោះ Borneo ។ ហើយមកទល់ពេលនេះ នៅទីបំផុតតំបន់កសិកម្មអាចត្រូវបានពង្រីកទៅតំបន់ចំនួនបីបន្ថែមទៀតនៅលើប្រជុំកោះធំបំផុតនៅលើពិភពលោក គឺនៅខាងត្បូងកោះ

ក្នុង ១ ឆ្នាំៗខេត្តត្បូងឃ្មុំបាននាំចេញដំឡូងមីជាង ១ លានតោនទៅកាន់ទីផ្សារក្រៅប្រទេសដើម្បីបំពេញតម្រូវការទីផ្សារ និងបានជួយលើកទឹកចិត្តដល់កសិករឱ្យចង់ដាំបន្តទៀត។ លោក ហេង ពិសិដ្ឋ ប្រធានមន្ទីរកសិកម្មខេត្តត្បូងឃ្មុំបានប្រាប់វិទ្យុជាតិកម្ពុជាឱ្យដឹងថា ខេត្តត្បូងឃ្មុំមានផ្ទៃដីដាំដុះ ដំឡូងមីចំនួន៥ម៉ឺនហិកតា ដែលអាចឆ្លើយតបបានយ៉ាងប្រសើរសម្រាប់តម្រូវការទីផ្សារទាំងគុណភាព និងបរិមាណ។ លោកបន្តថា ប្រជាពលរដ្ឋពេញនិយមលក់ដំឡូងមីសើម ដោយសារវាមិនពិបាកកែឆ្នៃហើយក្នុង ១ គីឡូក្រាមលក់បានតម្លៃពី ៣៤០រៀល ទៅ ៣៥០រៀល។ លោក​បញ្ជាក់ថា « ដំឡូងមីរាល់ឆ្នាំទិន្នផលវាក្នុងមួយឆ្នាំខេត្តត្បូងឃ្មុំក្នុងរង្វង់ ១ លានតោនហើយចំពោះបញ្ហាទីផ្សារគឺអត់អីទេ គឺត្រូវបានលក់ចេញអស់ហើយនៅខេត្តត្បូងឃ្មុំលក់ចេញជាដំឡូងសើមស្ទើរតែទាំងអស់តែម្ដង ហើយតម្លៃអត់ទៀងទេឆ្នាំកន្លងទៅនេះគឺតម្លៃបានល្អគឺ ៣០០ ជាងឃើញថាតម្លៃធ្លាក់ចុះត្រឹម ២៩០រៀល៊ ឡើដល់ ៣៤០

សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បាន​ស្នើសុំដល់រុស្ស៊ីផ្តល់នូវជំនួយថ្នាំវ៉ាក់សាំងកូវីដ-១៩ ដល់កម្ពុជា ក្នុងការទប់ស្កាត់ការឆ្លងរាលដាលជំងឺកូវីដ-១៩ នៅក្នុងប្រទេស ខណៈវ៉ាក់សាំងនេះអាចជួយដល់ពិភពលោកក្នុងការប្រយុទ្ធប្រឆាំងជំងឺដែលកំពុងធ្វើឲ្យមានបញ្ហាប្រឈមជាច្រេីនរួមទាំងញ្ហាសេដ្ឋកិច្ច​ សង្គម និងការទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសជាច្រេីននៅក្នុងពិភពលោក។ សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្រ្តីបានលើកឡើង​ដូច្នេះនៅក្នុងឱកាស ជួបពិភាក្សាការងារជាមួយនឹងឯកឧត្តម អាណាថូលី បូរូវីក (ANATOLY BOROVIK) ឯកអគ្គរដ្ឋទូតវិសាមញ្ញ និងពេញសមត្ថភាព នៃសហព័ន្ធរុស្សីប្រចាំកម្ពុជា កាលពីថ្ងៃទី២៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២០ កន្លងទៅនេះ។ នាឱកាសនោះដែរ ឯកឧត្តម អាណាថូលី បានគោរពជម្រាបជូនសម្តេចតេជោអំពីទំនាក់ទំនងរវាងកម្ពុជា និងរុស្ស៊ី គឺជាទំនាក់ទំនងដ៏ល្អដែលមានជាមួយគ្នាជាយូរមកហើយ។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ​សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន ក៏បាន​ថ្លែងអំណរគុណចំពោះការផ្តាំផ្ញើសួរសុខទុក្ខពីសំណាក់ឯកឧត្តមប្រធានាធិបតីរុស្ស៊ី