ភ្នំពេញ៖ នៅសល់តែរយៈពេល ៥ ខែទៀតប៉ុណ្ណោះដែលប្រទេសកម្ពុជាអាចដឹងពីលទ្ធផលថាតើឧស្សាហកម្មកាត់ដេរសម្លៀកំពាក់ និងស្បែកជើងដែលមានតម្លៃ ៨ ពាន់លានដុល្លារនឹងទទួលបានការអនុគ្រោះពាណិជ្ជកម្មពីសហភាពអឺរ៉ុបដែលជាដៃគូពាណិជ្ជកម្មធំទី២ និងជាទីផ្សារនាំចេញធំជាងគេបន្តទៀតដែរឬយ៉ាងណា? ជាមួយគ្នា​ទាំងរដ្ឋាភិបាល និងធុរកិច្ចកម្ពុជាបានកំពុងខិតខំត្រៀមទប់ទល់ នឹងព្យុះភ្លៀងប្រសិនបើសិទ្ក្នុងការទទួលបានការអនុគ្រោះពន្ធត្រូវបានផ្អាក និងមតិមួយចំនួនបានអះអាងថា​ចក្ខុវិស័យនៃការផ្លាស់ប្តូរកំពុងជួយពន្លឿនការអនុម័តកំណែទម្រង់ដើម្បីលើកកម្ពស់ផលិតភាព និងការប្រកួតប្រជែងនាំចេញ។

គួររំលឹកផងដែរថាការអនុគ្រោះពាណិជ្ជកម្មគឺជាការលើកលែងពន្ធសម្រាប់ការនាំចេញទាំងអស់លើកលែងតែអាវុធ និងគ្រាប់រំសេវទៅកាន់ទីផ្សារសហភាពអឺរ៉ុបក្រោមកម្មវិធី Everything But Arms (EBA)។ ហេតុដូចច្នេះហើយទើបអ្នកជំនាញលើកឡើងថាការបញ្ចប់ពន្ធអានុគ្រោះអាចអាចប៉ះពាល់ដល់ឧស្សាហកម្មកាត់ដេរខ្លាំងបំផុត ធ្វើឲ្យកម្មករប្រឈមនឹងការបាត់បង់ការងារ និងធ្វើឲ្យកំណើនសេដ្ឋកិច្ចធ្លាក់ចុះខណៈការនាំចេញមានភាពយឺតយ៉ាវ។

ទន្ទឹមនឹងនេះរបាយការណ៍របស់ធនាគារពិភពលោកបានប៉ាន់ប្រមាណថាការខាតបង់ប្រាក់ចំណូលពីការនាំចេញមានចំនួន ៦៥៤ លានដុល្លារ – ៥១០ លានដុល្លារសម្រាប់សម្លៀកបំពាក់និងស្បែកជើង និង ១៤៤ លានដុល្លារសម្រាប់អង្ករប្រសិនបើគណៈកម្មការអឺរ៉ុប (EC) បញ្ចប់សិទ្ធិ EBA ដែលមានរយៈពេល ១៨ ឆ្នាំនោះផងដែរ​។ ជាក់ស្ដែងបច្ចុប្បន្ននេះការនាំចេញសរុបរបស់កម្ពុជាមានចំនួន ៤៦% ទៅកាន់សហភាពអឺរ៉ុប បើទោះបីជាការនាំចេញមិនមានការពេញចិត្តផ្នែកពាណិជ្ជកម្មក៏ដោយ​។

ជាមួយគ្នានេះដែរនៅក្នុងខែមករាសហភាពអឺរ៉ុបបានកំណត់ពន្ធគយលើអង្ករពីប្រទេសកម្ពុជា និងមីយ៉ាន់ម៉ាក្នុងតម្លៃ ១៧៥ ផោន (១៩៥ ដុល្លារ) ក្នុងមួយតោននៅឆ្នាំដំបូងមុនពេលកាត់បន្ថយបន្តិចម្តងៗ ដល់ ១៥០ អឺរ៉ូក្នុងឆ្នាំទី ២ និង ១២៥ ផោនក្នុងឆ្នាំទី ៣ ។ ការផ្លាស់ប្តូរនេះគឺមានគោលបំណងដើម្បីការពារអ្នកផលិតអង្ករអឺរ៉ុបដូចជាប្រទេសអ៊ីតាលីជាដើម ដែលការនាំចេញអង្កររបស់កម្ពុជាទៅសហភាពអឺរ៉ុបបានធ្លាក់ចុះ ៥៨% ក្នុងខែកុម្ភៈមកត្រឹម ១០,០៨០ តោន។ ខណៈដែលកម្ពុជាបាននាំចេញចំនួន ២៧០,០០០ តោនស្មើនឹង ៤៣% នៃការនាំចេញអង្ករសរុបរបស់ខ្លួនទៅកាន់សហភាពអឺរ៉ុបក្នុងឆ្នាំ ២០១៨ ។

គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា​ក្នុងនាមជាវិស័យសេដ្ឋកិច្ចដ៏ធំបំផុតរបស់ប្រទេសកម្ពុជាឧស្សាហកម្មកាត់ដេរសម្លៀកបំពាក់ និងស្បែកជើងបានផ្តល់ការងារដល់បុរសនិងស្ត្រីប្រមាណ ៧០០,០០០ នាក់។ សភាសម្ព័ន្ធសហជីពជាតិកម្ពុជាដែលតំណាងកម្មករប្រមាណ ៤០០.០០០ នាក់បានប៉ាន់ស្មានថា ៤៣% នៃកម្មករកាត់ដេរ (ឬ ២២៥,០០០ នាក់) និង ២០% នៃកម្មករស្បែកជើង (ប្រហែល ២ ម៉ឺននាក់) នឹងត្រូវបាត់បង់ការងារដោយសារការដក EBA ។ យ៉ាងណាមិញរដ្ឋាភិបាលបានព្យាយាមដោះស្រាយនូវកង្វល់ជាច្រើនដែលបានលើកឡើងដោយសហភាពអឺរ៉ុប ទៅលើ“ ការកែទម្រង់ស៊ីជម្រៅ ” ដើម្បីកាត់បន្ថយថ្លៃដើមផលិតកម្មនិងការដឹកជញ្ជូន គឺដើម្បីធានាថាសេដ្ឋកិច្ចនឹងរងផលប៉ះពាល់តិចពីកត្តាខាងក្រៅ ខណៈអត្ថប្រយោជន៍របស់កម្មករ កសិករ និងពលរដ្ឋដទៃទៀតនឹងត្រូវបានការពារ។ លើសពីនេះធនាគារពិភពលោកក៏បានអះអាងផងដែរថាការកាត់បន្ថយផលិតកម្ម និងថ្លៃដើមទាក់ទងនឹងការនាំចេញ នឹងជួយកាត់បន្ថយផលប៉ះពាល់នៃការដក EBA ៕

អត្ថបទ៖ លីនី